This web page requires JavaScript to be enabled.

JavaScript is an object-oriented computer programming language commonly used to create interactive effects within web browsers.

How to enable JavaScript?

Mee doen of zelf doen?

Mee doen of zelf doen?

 

Waarom krijgen communities van zelfredzame en actieve bewoners geen politiek mandaat?

 

Actueel

In een dorp nabij Amsterdam is de politiekracht teruggebracht tot 1 agent, terwijl het onder de rook van Amsterdam toch echt te maken heeft met grootstedelijke problemen. Het handhavingstekort wordt deels opgevangen door mensen uit de wijk. Ze vormen WhatsApp groepen, buurtwachten en organiseren cursussen signaleren van verdacht gedrag.

 

Hoe vanzelfsprekend dat tegenwoordig ook klinkt en hoe veel ze ook bijdragen aan (het gevoel van) veiligheid, tijdens de verkiezingen kunnen zij geen mandaat halen. Zij blijven afhankelijk van politici voor steun, politiek en financieel. Politici praten er enkel over – een proces van beleidsvoorbereiding, vergaderen, stemmen en implementatie dat zo een jaar in beslag kan nemen. De toegevoegde waarde van politici aan het in beweging krijgen van mensen en een inhoudelijke sturing is zeer gering. Wat voegt hun verkiezing toe aan dit stuk veiligheid?

 

Kat-en-muisspel

In een grote stad bedankt de burgemeester voor het initiatief uit de buurt om nauwer samen te werken met politie voor het terugdringen van dealers in hun buurt en spendeert veertigduizend euro per maand voor het inhuren van een particulier beveiligingsbedrijf. De beveiligers spelen een tijd kat en muis met de dealers, die zich beter gaan verstoppen. Toch blijft de buurt een smoezelige indruk bieden omdat beveiligers geen sfeer maken en bewoners en ondernemers nog altijd geen verantwoordelijkheid nemen voor de wijk. Had dit geld niet beter besteed kunnen worden aan iets anders en energie gestopt in het verenigen van goedwillende ondernemers en burgers?

 

Andermans geld geeft makkelijk uit

Initiatieven gelanceerd binnen communities vormen een groot contrast met veel aanbod dat we nu kennen. Bij professioneel aanbod tellen geld en minuten in de praktijk meer dan welzijn. Niemand is blind voor de voordelen van de professionalisering, maar er is steeds meer oog voor de kracht van persoonlijke netwerken, vooral nu dat professionele aanbod steeds moeilijker te betalen is. De ontevredenheid met het aanbod slaat terug op politici, die volledig verantwoordelijk zijn voor zowel het innen van belasting voor deze diensten als het aanbod. Een nadeel van de oplossing van problemen door de staat is dat wij wel betalen en investeren in de oplossing, maar de oplossing vrijwel unaniem als ontoereikend beschouwen.

 

Het heft in eigen hand

Alle politieke partijen verwelkomen mede daarom de trend van zelfredzaamheid, zij het dat men soms klaagt dat het allemaal door de bezuinigingen komt. Maar politici zijn niet nodig voor deze vorm van zelfredzaamheid. Hoe je het ook framed, als bezuinigingen of ideologie van de verpersoonlijking van de verzorging, politici moeten een stap terug doen op terreinen waar bewoners meer zelf organiseren. En dat is op veel gebieden. In plaats van middelen en energie naar de verkiezing van politici waar stemgerechtigden toch weinig fiducie in hebben, kunnen we een deel van deze energie en middelen beter richten op het ontwikkelen van communities die signaleren en zorgen.

 

Civiele verantwoording

In gebieden waar bewoners succesvolle initiatieven hebben opgericht kan je de buurt meer armslag geven bij financiële ondersteuning aan het runnen van deze projecten: daarvan kun je zeggen dat de politiek daar geen plaats meer heeft. In plaats van een leger aan ambtenaren voor allerlei hulpverleners, een aantal actieve personen in de wijk die voor raad en daad kunnen spreken met een ambtenaar die hen ook bijstaat in het beheren van de gelden. Thema’s die behandeld zijn door bewoners worden dan van de politieke agenda gehaald. Zo maak je een einde aan het gemak waarmee politici resultaten claimen voor activiteiten waar zij zelf niet of nauwelijks aan hebben bijgedragen.

 

Wie betaalt, die bepaalt

Het is ironisch dat de praktijk nu is dat de politiek ‘gaat’ over de gelden die beschikbaar zijn om bewoners iets zelf te laten doen. Tegelijkertijd is er ook voor kleine projecten wel geld nodig dat niet altijd door bewoners gedragen kan worden. Het is dan niet meer dan logisch dat bewoners geld ‘potten’ om iets te realiseren, maar het is ook rechtvaardig dat deze investeringen worden terugbetaald uit belastingen. Als opmaat voor het verlagen van de belastingen voor de portie ‘zelfredzaamheid’ die burgers opbrengen. Als opmaat, bovendien, naar het verkleinen van het mandaat van politici.

 

Verkiezingen

De prilheid van de initiatieven waarover ik spreek en die in de rest van het land – en delen van de wereld – opkomen maakt het te vroeg voor de drastische consequentie om het politieke systeem om te gooien. Toch moeten we bij deze verkiezing constateren dat er inmiddels veel redenen zijn om meer zelf te doen en meer ruimte terug te eisen van het politieke mandaat.

 

De keuze is dus: we kiezen politici die volledig verantwoordelijk zijn voor een niveau van zorg maar dat niet waar kunnen maken, of we sluiten ons aan bij initiatieven die een lagere garantie bieden voor achterblijvers maar die wel precies aansluiten bij wat we zelf willen. Hoe sterker deze initiatieven, hoe groter onze vrijheid om onze wereld vorm te geven zoals we dat zelf het liefst zien.